Groentips & Groeninfo

Oproep van Aad van Uffelen: Wie waren de Vrij Paddestoelen, actiegroep rond 1970??

De strijd tegen het kappen van het Staelduinse bos voor een golfbaan!

Achter de duinen van het Westland ligt het 95 ha. grote Staelduinse bos. Dit bos  is na 1850 door Jacobus Josephus Baron van Rijckevorsel als rivierduinbos aangelegd. Hij kreeg het bos door zijn huwelijk in 1814 met Hendrica Petronella Veronica van Oosthuyse (1793-1829). Zij was de dochter van de rijke fabrikant Petrus Judocus van Oosthuyse (1763-1818) Van Oosthuyse had het stuk ruwe duinland in 1807 aangeschaft. Door de jaren veranderde het bos. Het is nu een prachtig loofbos op oude estuariumduinen.
Maar, weet u, dat al in de 13e eeuw, toen nog het mondingsgebied van de Brielse Maas, hier een geïsoleerd duingebied ontstond. Er woonden enkele vissers op de Staelluden. Het was ontstaan als haakwal, een loodrecht op de zee gelegen duinenrij. In 1900 was wat nu het Staelduinse bos is, nog omringd door natte weilanden. U kunt daar noordelijk van het bos nog een klein stukje van zien. Ooit was het bos deels fluviatiel en deels maritiem van oorsprong. Het bos wordt gerangschikt als ''estuariumduin'', echt het is heel bijzonder.
Tussen 1960 en 1970 wilde een groep machtige, rijken een groot deel van het bos kappen om er een 18 holes golfbaan aan te leggen!  Je kunt zeggen dat de golfclub al klaar stond om het bos om te zagen, maar er gebeurde iets wat je vandaag voor onmogelijk moet houden, het volk kwam spontaan in opstand!

...Opstand in Westland!

Wat... opstand in Het Westland? Ja zeker, iedereen bemoeide zich er op een zeker moment mee. De belangrijkste rol was weg gelegd voor de illustere jongerengroep ''de Vrije Paddestoel'' die als boze ''boskabouters'' er alles aan deden dit waanzinnige golfplan van de baan te helpen. Zij bedachten in de ludieke sfeer van de Hoekse sociëteit 't Zoldertje acties als: loslaten van mollen (de dolle mollen actie), alle kabouters in het land oproepen hun tent in het bos op te zetten, bomen planten op de baan zodra die er zou zijn, ze riepen iedereen op briefkaarten te sturen met het opschrift  ''Natuurbeschermingsjaar 1970 bos vrij''... en zelfs bezetting behoorde tot de mogelijkheden, man, dat waren nog eens kanjers die gasten, ze zullen nu dus zo'n 60 jaar zijn, de ''groenen van toen''.
En erg belangrijk voor het bosbehoud was ook de in 1970 opgerichte ''Regionale Werkgroep Staelduin'' Zij beijverden zich de golfbaan tegen te houden en ook dat het bos in eigendom kwam van een openbaar lichaam. En op 21 augustus 1971 wordt de ''Vereniging Vrienden van het Staelduinse bos'' opgericht. Nu wordt het bos beheerd door het Zuid-Hollands Landschap.

De hoge bazen: Baron de Vos van Steenwijk, Mr. Klaasesz, wethouder Polak van Rotterdam wilden wel en graag ook, het zou hun status en ego flink oppoetsen. En gedeputeerde staten gaven snel hun toestemming om de golfbaan aan te leggen. Ook toenmalige burgemeesters van 's-Gravenzande zoals Burgemeester Mumsen wilde graag meewerken aan de golfbaan. Het maakt voor natuur dus wel degelijk uit wat voor burgemeester een gemeente heeft.
De golfbaan was belangrijk, zo vonden Polak en zijn rijke vrienden, voor Amerikaanse relaties en voor de andere rijken in de streek en in de stad, nee zeker niet voor het gewone volk, golf was elitair en duur en daar mag je best een bos voor omzagen.

Maar deze keer en onder aanvoering van onze jongeren moest men toch bakzeil halen. De "Vrije Paddestoel" riep op tot actie in alle Westlandse dorpen. En die acties escaleerden. Er verschenen rapporten van deskundigen zoals de Werkgoep Milieubeheer van de Leidse Universiteit, die toen onderzoek deed naar de wetenschappelijke waarde van het bos). Biologen spraken van de uitzonderlijke natuurwetenschappelijke betekenis van het bos. Het golfcomité vond het bos natuurlijk alleen maar doorgeschoten hakhout dat ten dode was opgeschreven.

De moraal van dit verhaal is dat het, na lange en hevige strijd, heeft geleid tot een van de beste besluiten ooit door politici in Het Westland genomen is want voor slechts 1 miljoen gulden kocht de gemeente 's-Gravenzande in 1986 met steun van een aantal gemeenten en samen met de Provincie dit mooie bos. Een nu luttel bedrag, maar van onschatbare waarde, economisch, ecologisch en sociaal. Een monument voor de Vrije Paddestoelen en de Vrienden van het Staelduinse bos is niet misplaatst. Dat noem ik nog eens sporen nalaten.

Kwam onze jeugd nu maar op tegen de kaalslag en vernieling van het groen en de dreigende bebouwing van de duinen  en het strand en daarmee vernieling van de laatste open Westlandse natuur. Het kan nog, het is nog niet te laat, dus...
Ik zou graag met leden van de' Vrije Paddestoelen' van toen spreken om uit hun mond het historische verhaal te kunnen opschrijven. Meldt u bij de redactie of aad.fleur@gmail.com
En... bent u ook al lid van de Vereniging Vrienden van het Staelduinse Bos'' ?

Aad van Uffelen
Naaldwijk

 

meer
12
Oct
Van pad tot kegelbaan…
10
Oct
Met je neus in de boter